Menu

Cart

Karbonhidrat Sayımı

Makale Dizini

 

Karbonhidrat Sayımını Öğrenmek için Gerekli Malzemeler Nelerdir?

  • Mutfak tartısı
  • Hesap makinesi
  • Kaynak kitaplar

Karbonhidrat Sayımını Kimler, Nasıl Öğrenir?

Karbonhidrat sayımı yöntemi iki aşamada öğrenilir:

1. Temel Karbonhidrat Sayımı

2. İleri Seviye Karbonhidrat Sayımı

1. Temel Karbonhidrat Sayımı

Tüm diyabetli bireylere hitap eder. Bu aşamada bireyler;

  • Sağlıklı beslenmenin önemini
  • Kendi besin ihtiyaçlarını
  • Besinlerin içeriklerini, hangilerinin karbonhidrat içerdiğini
  • Karbonhidratların ne olduğunu
  • Karbonhidratların görevini
  • Günlük karbonhidrat ihtiyacını
  • Karbonhidratları ana ve ara öğünlere dengeli dağıtmayı
  • Besinlerin karbonhidrat miktarlarlarını ve bunların porsiyon miktarlarını hesaplamayı
  • Mutfak tartısını kullanmayı
  • Karbonhidratların yanında protein ve yağların sağlıklı beslenmedeki yeri ve kan şekerine etkisini
  • Kalorinin anlamını
  • Ev dışında beslenme durumlarında öğün planlayabilmeyi
  • Satın alınan paketli yiyecek ve içeceklerin besin etiket bilgilerini okumayı ve bu bilgileri kullanarak doğru karbonhidrat porsiyonunu ayarlayabilmeyi
  • Şeker içeren yiyecek ve içeceklerin, kan şekeri kontrolünü bozmadan, sağlıklı beslenme kuralları içinde öğün içerisinde nasıl kullanılacağını
  • Alkolün kan şekerine olan etkisi
  • Hipoglisemi ve hiperglisemi durumlarında beslenme tedavisi Egzersiz zamanında beslenme tedavisinde yapılması gereken değişiklikleri
  • Glisemik indeksi
  • Glisemik yükü
  • Kan şekerini etkileyen, beslenme ile ilgili diğer faktörleri aşama aşama öğrenirler.

Zaman alıcı bir yöntem olmakla birlikte diyabetli bireyin hekimi ve diyetisyenine sık kontrollerde bulunmasını gerektirir.

Bu aşamada bireyin, öğün öncesi ve öğün sonrası hedef kan şekeri seviyeleri belirlenir ve bu hedeflere ulaştıktan sonra ikinci aşamaya birey de istiyorsa geçilebilir.

 

2. İleri Seviye Karbonhidrat Sayımı

Temel Karbonhidrat Sayımı aşamasını başarıyla tamamlamış olan, kan şekeri değerleri hedef aralıklarda olan ve hızlı etkili insülin analogları (novorapid, humalog, apidra ) ve ya insülin pompası kullanan istekli her diyabetli birey bu aşamayı rahatlıkla geçebilir.Bu aşamada bireyler,

  • Öğünde tükettiği karbonhidrat miktarını, o öğünde uyguladığı insülin miktarı ile eşleştirerek, 1 ünite insülinin ihtiyaç duyduğu karbonhidrat miktarını hesaplamayı öğrenirler. Buna karbonhidrat/insülin oranı (K/İ) denir.
  • K/İ oranı her birey için her öğün değişkenlik gösterebilir.
  • K/İ oranının bir kez belirlenmesi ömür boyu bu oranın geçerli olacağı anlamına gelmez.
  • Kilodaki değişiklikler, mevsimsel değişiklikler, bayanlardaki menstürel dönemler, günlük aktivitedeki değişiklikler, stres, hastalık gibi durum değişiklikleri K/İ oranında değişikliğe sebep olabilir.
  • Kan şekerleri hedef aralıkların dışında olduğu zamanlarda da kan şekerini düzeltmek için ek insülin dozu hesaplamayı öğrenirler. Buna insülin duyarlılık faktörü (İDF) denir. İDF, 1 ünite insülinin azalttığı kan şekeri miktarı olarak ifade edilir.
  • Genellikle 1800 kuralı kullanılarak hesaplanır. 1800, günlük toplam insülin dozuna bölünür ve çıkan değer, 1 ünite insülinin düşürdüğü kan şekeri değeridir.
  • İDF, öğün öncesinde kullanılmalıdır.
  • İDF de K/İ oranı gibi ömür boyu sabit kalmaz ve bireyden bireye değişkenlik gösterebilir.

KARBONHİDRAT SAYIMI ÖRNEĞİ

Ayşe 20 yaşında bir üniversite öğrencisidir. Öğünlerde hızlı etkili insülin analoğu kullanıyor ve Karbonhidrat Sayımı yöntemini uyguluyor:

Ayşe’nin öğle yemeğinde tüketmesi gereken karbonhidrat miktarı = 60 gram

  • Günlük toplam insülin dozu = 30 ünite ise,
  • IDF: 1800/30 = 60 ( 1 Ünite insülinin düşürdüğü kan şekeri miktarı)
  • Hedef kan şekeri değerleri, öğün öncesi = 120 mg/dl,
  • öğün sonrası = 150 mg/dl K/İ oranı = 12(Öğle yemeği için)
  • Öğle açlık şekeri = 180 mg/dl
  • Öğle yemeği menüsü = Şehriye çorbası, tavuk sote, pirinç pilavı, salata ve ayran.
Okulda çıkan öğle yemeği menüsüne ve kan şekerine göre yapması gereken insülini hesaplayalım:

 

Ayşe önce öğle yemeğinde alması gereken karbonhidrat miktarına göre öğle yemeğini şöyle planlar:

  • 1 kepçe çorba : 15 gram karbonhidrat içerir
  • 1 porsiyon tavuk sote : karbonhidrat içermez
  • 4 yemek kaşığı pirinç pilavı : 30 gram karbonhidrat içerir.
  • 1 dilim ekmek : 15 gram karbonhidrat içerir
  • Salata : karbonhidrat içermez
  • Ayran : 5 gram karbonhidrat içerir

TOPLAM : 65 gram KARBONHİDRAT

  • K/İ oranına göre 65/12=5 ünite insülin öğünde tüketeceği karbonhidrat için,
  • İDF’e göre, hedef dışındaki kan şekerini düzeltmek için yapılması gereken ek doz 180 – 120 = 60 mg yüksek miktar ise, 60 / İDF = 60/60 = 1 ünite insülin yüksek miktarı düşürmek için,

Yapılması gereken toplam insülin = 5 + 1 = 6 ünitedir.

diyabetiz logo

Bizi Takip Edin

facebook  twitter  instagram  pinterest  googleplus  youtube

İLETİŞİM :

E-mail : 
Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.

Giriş Yap ya da Kayıt Ol